Lấy khối nang tụy “khủng” 7cm cứng như đá, bác sĩ vẫn bảo tồn nguyên vẹn tụy và lách cho bệnh nhân 33 tuổi

Phát hiện khối nang tụy lớn kích thước 6x7cm, cứng chắc như đá, chị P.T.D (33 tuổi) được các bác sĩ phẫu thuật bóc tách thành công, loại bỏ hoàn toàn tổn thương mà vẫn bảo tồn nguyên vẹn tụy và lách, giúp người bệnh hồi phục thuận lợi chỉ sau một tuần điều trị. 

Phát hiện nang tụy “khủng” từ triệu chứng đau bụng, sốt rét kéo dài 

Chị P.T.D (33 tuổi) nhập viện trong tình trạng sốt cao 39 độ kèm đau bụng quanh rốn kéo dài. Trước đó, người bệnh chưa từng đi khám và không nghĩ mình mắc bệnh lý nghiêm trọng. Tuy nhiên, khi cơn đau ngày càng tăng, chị quyết định đến bệnh viện thăm khám. 

Tại BVĐK Hồng Ngọc, chị D được chỉ định chụp cắt lớp vi tính (CT) ổ bụng, kết quả phát hiện một khối dạng nang kích thước 81x54 mm nằm sát thân và đuôi tụy, thành nang có vôi hóa. Trước đặc điểm tổn thương phức tạp, các bác sĩ nhận định cần chẩn đoán phân biệt với nhiều bệnh lý khác nhau như u nang tuyến dịch nhầy, u tụy nội tiết dạng nang hay nang giả tụy. 

“Không phải mọi tổn thương dạng nang vùng tụy đều là nang giả tụy lành tính. Một số khối u nang của tụy có nguy cơ tiến triển ác tính, vì vậy việc đánh giá chính xác bản chất tổn thương đóng vai trò đặc biệt quan trọng trước khi đưa ra chiến lược điều trị.” - TS.BS Đỗ Tuấn Anh - Chuyên gia Ngoại khoa Gan - Mật - Tụy, BVĐK Hồng Ngọc, bác sĩ trực tiếp điều trị cho bệnh nhân D cho biết. 

Để làm rõ chẩn đoán, ê-kíp Ngoại Gan Mật Tụy phối hợp với khoa Nội Tiêu hóa dưới sự phụ trách của PGS.TS.BS Nguyễn Cảnh Bình thực hiện dẫn lưu nang dưới hướng dẫn siêu âm. Sau thủ thuật, các bác sĩ hút được khoảng 25ml dịch màu nâu sẫm. 

Tuy nhiên, lượng dịch thoát ra sau đó rất ít, kích thước khối nang gần như không thay đổi và người bệnh vẫn còn triệu chứng lâm sàng. Dù đã sử dụng nhiều phương tiện chẩn đoán, các bác sĩ vẫn chưa thể khẳng định bản chất tổn thương là u nang tụy hay nang giả tụy. 

Do dẫn lưu không mang lại hiệu quả như mong đợi, trong khi nguy cơ bỏ sót một tổn thương có khả năng tiến triển vẫn chưa thể loại trừ, ê-kíp quyết định phẫu thuật nhằm loại bỏ hoàn toàn khối tổn thương, đồng thời đánh giá trực tiếp để lựa chọn phương án xử trí tối ưu cho người bệnh. 

Bóc tách nang tụy 7cm, vẫn bảo tồn nguyên vẹn tụy và lách cho người bệnh 

Trước phẫu thuật, bệnh nhân tiếp tục được hội chẩn chuyên sâu. Do khối tổn thương có kích thước lớn và chưa thể xác định chính xác bản chất trước mổ, ê-kíp Ngoại Gan Mật Tụy chủ động lựa chọn phương pháp mổ mở nhằm đảm bảo khả năng tiếp cận thuận lợi và xử trí an toàn. Đồng thời, các bác sĩ cũng chuẩn bị sẵn nhiều phương án phẫu thuật khác nhau để có thể đưa ra quyết định tối ưu ngay trong quá trình can thiệp. 

“Nếu đây là khối u xuất phát từ thân và đuôi tụy với nguy cơ ác tính cao, người bệnh sẽ phải phẫu thuật cắt thân - đuôi tụy. Trong một số trường hợp, nếu không thể bảo tồn được hệ thống mạch máu nuôi lách, các bác sĩ có thể phải cắt lách kèm theo. Ngược lại, nếu tổn thương được xác định là nang giả tụy và không xâm lấn nhu mô tụy, các bác sĩ có thể chỉ cần bóc tách, cắt bỏ khối tổn thương mà không phải cắt phần tụy lành” - TS.BS Đỗ Tuấn Anh phân tích. 

Trong quá trình phẫu thuật, khi tiếp cận vùng tụy, -kíp ghi nhận khối tổn thương kích thước khoảng 6 x 7cm nằm sát vùng thân - đuôi tụy. Thành nang vôi hóa nhiều, xơ cứng, do đã được dẫn lưu trước đó nên bên trong gần như không còn dịch. May mắn, khối tổn thương chưa xâm lấn nhu mô tụy cũng như các cơ quan lân cận. 

Từ những đánh giá trực tiếp trong mổ, các bác sĩ quyết định lựa chọn phương án bóc tách riêng khối tổn thương thay vì cắt thân - đuôi tụy hoặc cắt lách. Ê-kíp tiến hành phẫu tích tỉ mỉ, lần lượt giải phóng khối nang khỏi các cấu trúc xung quanh, bảo tồn nguyên vẹn phần tụy lành, hệ thống ống tụy và các mạch máu nuôi lách. 

"Khối nang canxi hóa nhiều, rất chắc nhưng chưa xâm lấn tụy hay các tạng lân cận. Vì vậy, chúng tôi ưu tiên bóc tách riêng khối tổn thương thay vì cắt bỏ thêm các cơ quan lành. Mục tiêu không chỉ là xử lý triệt để tổn thương mà còn tối ưu chất lượng sống lâu dài cho người bệnh", TS.BS Đỗ Tuấn Anh chia sẻ.  

Sau khoảng 90 phút phẫu thuật, toàn bộ khối tổn thương được lấy bỏ thành công. Kiểm tra trong mổ không ghi nhận tổn thương nhu mô tụy hay hệ thống ống tụy. Tụy và lách được bảo tồn nguyên vẹn. 

Sau mổ, người bệnh được áp dụng chương trình phục hồi sớm sau phẫu thuật (ERAS), kết hợp kiểm soát đau hiệu quả, vận động và ăn uống sớm dưới sự theo dõi sát của đội ngũ bác sĩ và điều dưỡng. Nhờ chiến lược điều trị phù hợp cùng cuộc mổ thuận lợi, chị D hồi phục nhanh, sức khỏe ổn định và xuất viện sau một tuần. 

"Ngay từ đầu, các bác sĩ đã giải thích rất kỹ từng phương án điều trị và luôn ưu tiên bảo tồn tối đa cho người bệnh. Chính sự cẩn trọng và trách nhiệm đó khiến tôi rất yên tâm trong suốt quá trình điều trị", chị D tin tưởng chia sẻ vào ngày ra viện.  

TS.BS Đỗ Tuấn Anh khuyến cáo, các bệnh lý vùng tụy thường diễn tiến âm thầm và có rất ít triệu chứng đặc hiệu. Đặc biệt, những tổn thương ở thân và đuôi tụy nhiều khi gần như không gây biểu hiện rõ ràng nếu chưa xuất hiện biến chứng hoặc chèn ép các cơ quan lân cận. Vì vậy, nhiều trường hợp chỉ được phát hiện tình cờ qua khám sức khỏe định kỳ hoặc khi bệnh đã tiến triển nặng.

"Khi xuất hiện các triệu chứng bất thường như đau bụng kéo dài, sốt không rõ nguyên nhân, sụt cân, chán ăn hoặc rối loạn tiêu hóa kéo dài, người bệnh không nên chủ quan mà cần đi khám sớm. Việc phát hiện và điều trị kịp thời không chỉ giúp tăng hiệu quả điều trị mà còn tạo cơ hội bảo tồn tối đa các cơ quan và chức năng quan trọng", TS.BS Đỗ Tuấn Anh nhấn mạnh.